Na początku czerwca br. na zaproszenie Polskiej Izby Spedycji i Logistyki i firmy Scania Polska wzięliśmy udział w praktycznym pokazie zestawów drogowych EMS o długości 25,25 m. Był to pokaz przed ewentualnym uruchomieniem programu pilotażowego, a towarzyszyła mu kompleksowa prezentacja wszystkich istotnych aspektów eksploatacyjnych tych pojazdów. W Polsce zestawy takie zestawy nie są dopuszczone do ruchu, w przeciwieństwie do prawie wszystkich państwa unijnych.
PISIL od kilku lat prowadzi prace nad powstaniem Polskiego Narodowego Planu Wdrożenia Zestawów Klasy EMS. To program poprawiający ekonomikę i ekologizację polskiego transportu drogowego, przy dążeniu do zachowania jak najwyższego poziomu bezpieczeństwa na drogach. Uczestnikami prezentacji byli przedstawiciele instytucji badawczych, firm przewozowych oraz polskich władz, na czele z Ministerstwem Infrastruktury. PISIL wystąpiła w roli „koordynatora strony społecznej”.
EMS – co to jest?
EMS – European Modular System, czyli Europejski System Modułowy to koncepcja połączenia zestawów drogowych, polegająca na wykorzystaniu w tym celu dopuszczonych do normalnego ruchu we wszystkich krajach UE podwozi samochodowych, ciągników siodłowych oraz przyczep i naczep. Dwa zestawy EMS mogą wykonać pracę trzech standardowych zestawów, co oznacza podniesienie efektywności transportu, realne oszczędności paliwa, mniejszą liczbę przejazdów i ograniczenie zapotrzebowania na kierowców. Nie mniej istotny jest aspekt środowiskowy. Mniejsza liczba operacji transportowych to niższa emisja gazów cieplarnianych i substancji toksycznych, co wpisuje się w unijne cele klimatyczne.
Dwa zestawy EMS na Torze Modlin
W pokazach zestawów EMS na Torze Modlin wzięły udział pojazdy należące do firm Scania oraz holenderskiej firmy Mandersloot specjalizującej się w usługach logistycznych i transporcie w kontrolowanej temperaturze na terenie krajów Beneluksu i Europy Środkowej. Kierowcy tej firmy mają duże doświadczenie w pracy z 25-metrowymi zestawami w Holandii, Niemczech oraz Czechach.
Najważniejszym przesłaniem prezentacji było uwypuklenie zalet wynikających z wykorzystania dłuższych i cięższych zestawów drogowych oraz pokazanie praktycznych aspektów związanych z zastosowaniem. Sformowano dwa zestawy EMS. Pierwszy z nich tworzył ciągnik siodłowy z naczepą, do której podpięto dodatkową przyczepę centralnoosiową. W drugim z zestawów trzyosiowy samochód ciężarowy został połączony za pomocą wózka dolly z pełnowymiarową naczepą. Część praktyczna obejmowała łączenie i rozłączanie zestawów EMS, a także pokaz możliwości poruszania się nimi po drogach oraz ważne aspekty uczestnictwa w ruchu drogowym jak hamowanie na nawierzchni suchej i mokrej, manewrowanie, czy pokonywanie rond.
Założenia projektu
Uczestnicy spotkania mieli możliwość wysłuchania prezentacji prof. Jarosława Bracha na temat najważniejszych korzyści wynikających w wprowadzenie systemu EMS oraz wyników dotychczas przeprowadzonych badań, których celem było określenie szeroko ujętych mocnych stron wykorzystania zestawów EMS w drogowym transporcie towarowym oraz zidentyfikowanie ewentualnych zagrożeń. Uzupełnieniem części teoretycznej była prezentacja na temat zrównoważonych rozwiązaniach transportowych Scania.
Przedstawiciele „strony społecznej” czyli PISIL przedstawili założenia jaki powinien spełniać pilotażowy projekt wprowadzenia zestawów EMS na drogi polskie, tak aby mógł objąć jak najwięcej typów ładunków. Zwrócono uwagę na konieczność określenia dopuszczalnej masy całkowitej tych zestawów. Proponowano również, by w okresie początkowym dopuszczone były zestawy EMS o 40 t dmc., z założeniem stopniowego zwiększania ich masy nawet do 56–50 t. Wskazano na konieczność równoległego badania wpływu tych pojazdów na stan infrastruktury – za tę część programu miałby odpowiadać Instytut Badawczy Dróg i Mostów. Wśród elementów proponowanego programu pilotażowego proponowanego przez PSIL znalazły się także obowiązkowe szkolenia dla kierowców mających prowadzić zestawy EMS. Z kolei Instytut Transportu Samochodowego byłby stroną odpowiedzialną za certyfikację i badania od strony ekologicznej i ekonomicznej.
Pojawił się również wątek zestawów określanych jako EMS 2, składających się z dwóch naczep połączonych z ciągnikiem siodłowym (długość 32 m). Zestawy takie zostały już dopuszczone na wybranych odcinkach dróg w Hiszpanii, Finlandii lub Szwecji.
W Polsce zestawy takie zestawy nie są dopuszczone do ruchu, w przeciwieństwie do prawie wszystkich państw unijnych. Zaproszenie na prezentację przedstawicieli polskich władz, na czele z Ministerstwem Infrastruktury, to ważny krok do lobbingu tego projektu.
